Parkischermen

Je hebt het misschien al gelezen in het nieuws of het stadsmagazine van de Stad Mechelen de afgelopen maanden: De Maneschermer biedt als eerste club in België een nieuwe discipline aan: Parkischermen of Schermen voor mensen met de ziekte van Parkinson.

Wat is de ziekte van Parkinson?

De ziekte van Parkinson is de op één na meest voorkomende neurodegeneratieve aandoening (= aandoening die de hersenen aantast). Door de vergrijzing neemt het aantal personen toe, met in België naar schatting 40.000 gevallen. De ziekte ontstaat in de substantia nigra, een hersengebied dat dopamine aanmaakt, een stof die nodig is voor de signaaloverdracht tussen hersencellen. Bij de ziekte van Parkinson sterven deze cellen af, waardoor er minder dopamine beschikbaar is, wat zijn impact zal hebben op zowel de motoriek, het gemoed als het planmatig functioneren. De oorzaak is nog onbekend, maar waarschijnlijk spelen genetische en omgevingsfactoren (gifstoffen, zware metalen,…) een rol.

De Maneschermer en Parkischermen

Als schermclub proberen we maatschappelijk relevant te zijn en blijven. In het Mechelse zijn er vooralsnog weinig mogelijkheden voor mensen met de ziekte van Parkinson om aan sport te doen (Parkiboks en Parkipong) en laat dat net één van de dingen zijn die de ziekte kan vertragen. Wetenschappelijke studies doen vermoeden dat sporten een neuroprotectief effect heeft en dus de progressie van de ziekte kan helpen vertragen. Sporten kan helpen bij het verbeteren van lichaamsfuncties: kracht, uithouding, lenigheid en cognitief functioneren, cortisol doen dalen en verbetere van functionaliteit: gang, evenwicht, motoriek.

Om die reden zijn we in 2025 gestart met een proefproject: vijf weken lang organiseerden we proeflessen parkischermen na overleg met G-sport Vlaanderen, de Parkinson liga en Parkiflow, de contact groep voor mensen met Parkinson in Mechelen. Op maandag avond openden we de deuren voor mensen met parkinson én partners om te komen proeven van de aloude schermsport. In samenwerking met een kinesietheapeut gespecialiseerd in neurologische aandoeningen werden de schermlessen aangepast aan de doelgroep. Schermen leent zich uitstekent als sport voor mensen met Parkinson. Het daagt de sporter uit waar het knaagt: reactiesnelheid, evenwicht en het maken van grote, wijde bewegingen met de benen (uitvalspas) and het bovenlichaam (om een treffer te maken).

Na vijf weken, en twaalf deelnemers, werd er samen beslist het proefproject voort te zetten. In Januari werd Parkischermen toegevoegd aan de lessen van de Maneschermer en ook dit nieuwe seizoen staan we weer klaar elke maandag voor een uurtje schermplezier. Dit alles hadden we niet gekunnen met de steun van enkele partners: Sport Vlaanderen en CERA hielpen ons met een financieel duwtje in de rug. Hierdoor konden we nieuwe schermvesten en maskers aankopen in volwassene maten aangezien we als club voordien vooral jongeren en kinderen als beginners verwelkomden. Ook helpt dit om de lessen aan democratische prijzen aan te bieden. G-sport Vlaanderen, de Parkinsonliga en Parkiflow hebben ons hun expertise uitgeleend alsook geholpen met het verspreiden van het nieuws.

Een zaadje...

Dit is echter niet het einde. In April 2026, organiseerden de Vlaamse Schermbond in samenwerking met de Maneschermer een bijscholing over Parkischermen voor Vlaamse schermclubs. Een vijftal clubs toonden interesse om ook te starten met deze discipline. En de interesse rijkt zelfs over de landsgrenzen heen, in December 2025 mochten we Henk van Elst, Nederland verwelkomen in de les die ook graag met Parkischermen zou willen starten in de club Fencing Factory.

Wil je meer weten over sporten met Parkinson? Ga dan zeker eens een kijkje nemen bij G-Sport Vlaanderen: Sporten met Parkinson - G-sport Vlaanderen